پوکه یک سنگ آتشفشانی با رنگ روشن است که بسیار متخلخل، با ظاهری خشن است
پوکه سنگی آذرینی است که وقتی ماگما ناگهان از بین می رود و خنک می شود، پوکه تشکیل می شود
اساساً، پوکه سنگی جامد است. آنقدر سبک است که می تواند روی آب شناور شود تا اینکه غرقاب شود
پوکه در سرتاسر جهان هر جا فوران آتشفشانی انفجاری رخ داده باشد تشکیل میشود. کشورهایی که بیشترین تولید پوکه را دارند شامل ایتالیا، ترکیه، روسیه، ایالات متحده و یونان هستند
موارد استفاده از پوکه شامل ساخت شلوار جین، سنگ شسته، به عنوان ساینده، برای حفظ رطوبت خاک در باغبانی، فیلتراسیون آب و تولید سیمان است

هنگامی که سنگ مذاب تحت فشار و حرارت به شدت از آتشفشان خارج می شود، پوکه تشکیل می شود. گازهای محلول در ماگما (عمدتا آب و دی اکسید کربن) با کاهش ناگهانی فشار، حباب تشکیل می دهند، تقریباً به همان روشی که حباب های دی اکسید کربن با باز کردن یک نوشیدنی گازدار تشکیل می شود. ماگما به سرعت خنک می شود و یک کف جامد تولید می کند که همین سنگ پوکه به وجود می آید
معمولا پومیس با خرد شدن پوکه درست می‌شود، اما این ماده به طور طبیعی نیز تشکیل میشود. هنگامی که ماگما حاوی غلظت بالایی از گازهای محلول است ناگهان از حالت فشار خارج شده و سرد می شود، پومیس دانه ریز تشکیل می شود. فوران های آتشفشانی می توانند بسترهای وسیعی از پوکه را ایجاد کنند.

پوکه به قدری سریع تشکیل می شود که اتمهای آن غالباً وقت سازماندهی به بلورها را ندارند. گاهی بلورها در پوکه وجود دارند، اما بیشتر ساختار آن آمورف است و لیوان آتشفشانی به نام مینرالوئید تولید می کند . پوکه از سیلیکات و آلومینات تشکیل شده است. مواد سیلیسیک و فلسیک ممکن است شامل ریولیت، داکتیت، آندزیت، فونولیت، پانتلریت، تراکت و (کمتر معمول) بازالت باشد

علاوه بر ترکیب رنگی پوکه ها، از دیگر طیف های رنگ این سنگ می توان به سفید، خاکستری، آبی، کرم، سبز و قهوه ای نیز اشاره کرد. منافذ و سوراخ های موجود بر روی این سنگ معدنی به دو شکل می باشد؛ این اشکال گاهی کروی و در برخی موارد نیز لوله ای شکل هستند. به عنوان مهم ترین ویژگی پوکه می توان به چگالی کم آن اشاره کرد همین ویژگی موجب وزن سبک پوکه شده و در نهایت منجر می شود تا این سنگ ابتدا روی اب شناور مانده و بعد به داخل آب نفوذ پیدا کند

پوکه در انواع رنگ ها وجود دارد، اما تقریبا همیشه کم رنگ است. رنگ ها شامل سفید، خاکستری، آبی، کرم، سبز و قهوه ای است. منافذ یا وزیکول های موجود در سنگ به دو شکل در می آیند. بعضی از وزیکول ها تقریباً کروی هستند، در حالی که برخی دیگر لوله ای هستند
احتمالاً مهمترین خاصیت پوکه تراکم کم آن است. پوکه به قدری سبک است که روی آب شناور است تا اینکه وزیکول های آن پر شود و در نهایت غرق شود. قبل از غرق شدن، پوکه می تواند سالها شناور باشد و به طور بالقوه جزایر عظیم شناور را تشکیل دهد

 

منبع کلی تشکیل پوکه معدنی :

منبع تشکیل پوکه ی معدنی گدازه های آتشفشانی  پس از فوران یک آتشفشان و خروج گدازه های داغ از دهانه ی آن، این مواد مذاب به سطح زمین سرازیر می شوند. پس از کم شدن حرارت گدازه ها از طریق ایجاد سوراخ هایی در آنها، به شکل پوکه های معدنی درمی آیند. از ویژگی های پوکه های معدنی می توان به سبک بودن و هم چنین استحکام بالای آن ها اشاره کرد. به نوعی می توان گفت تنها در مناطق آتشفشانی می توان پوکه های معدنی را استخراج کرد

 

فرآورده های جانبی پوکه معدنی :

دو فرآورده جانبی از کوره های تولید لیکا به دست می آیند ۱- ذرات بسیار ریز و در حد رس منبسط شده است که از طریق غبارگیری های الکتریکی رسوب داده میشود. این ذرات می توانند نقش پر کننده فیلتر را در بتن داشته باشند۲- قطعات رس سبک منبسط شده با ابعاد بسیار بزرگ تا حدود ۱۰۰ سانتی متر است که دارای بافت داخلی نظیر دان های لیکا هستند. چگالی این قطعات اغلب سبکتر از دانه های لیکا است

این قطعات در واقع حاصل ذوب و پیوند اجزای کوچکتر هستند به دلیل چگالی حجمی بسیار کم می تواندند پر کننده بسیار مناسبی در مواد لازم پرکننده سبک در پشت دیواره های تونل های مترو و اتوبان ها باشند همچنین می تواند در اندازه های بزرگ جهت پالایش فاضلاب به کار می روند